De tijdelijke politietentoonstelling van 1960 - in de luisterrijke Stadsfeestzaal van weleer – kreeg onverwacht een permanent staartje in de vorm van een "Politiemuseum". 

Gelukkig maar, want het museum bezit een unieke collectie over de Antwerpse gemeentepolitie vanaf 1860. Misschien lijken niet alle voorwerpen even waardevol, maar door hun authenticiteit én rijk verleden zijn ze dat met de jaren wél geworden. Eén ding staat als een paal boven water: de beschikbare ruimte is veel te klein voor de volledige verzameling. Het grootste deel werd dan ook ondergebracht in kelders en magazijnen en de museumbezoeker krijgt eigenlijk slechts "het topje van de ijsberg" te zien … 

Waar vindt u het museum? 
Het museum bevindt zich op de 12de verdieping van het Administratiecentrum – ook wel ‘politietoren’ genoemd – Oudaan 5, 2000 Antwerpen. 

Hoe kunt u het museum bezoeken? 
Het museum is enkel toegankelijk VOOR GROEPEN na afspraak. Daarom maakt u best zo’n zestal weken vooraf een telefonische afspraak met de conservator, commissaris Jean-Paul Meys , op het nummer 03/338.58.28. U kan ook mailen naar politiemuseum@politie.antwerpen.be  
Gezien de kleine ruimte is het aan te raden om de groepen te beperken tot maximum 20 personen. 
Bij goed weer is een panoramisch zicht op de stad eveneens mogelijk.

De conservator bij uitstek: 
De conservator van het politiemuseum is, net zoals zijn voorgangers, een politiefunctionaris in hart en nieren. Door zijn jaren ervaring kan hij de collectie laten ‘spreken’ , alsook er kleur en inhoud aan toevoegen. 

Hier wordt nog eens duidelijk dat ook de politie onlosmakelijk verbonden blijft met het verleden. Het tijdsbeeld van vroeger wordt in het museum trouwens bijzonder goed geëvoceerd door o.a. bureelmateriaal, uniformen, gebruiksvoorwerpen . 

Kort overzicht van de tentoonstelling: 
De ingang van het museum wordt aangegeven met de typische lichtbakens die vroeger aan de buitengevels van de politiecommissariaten hingen: van de oude originele gaslantaarn, die ooit aan de buitendeur van het ‘bureel’ van de St.-Paulusplaats prijkte (de eerste wijk of Schipperskwartier) tot de latere elektrische bakens – eerst in de Antwerpse kleuren (rood/wit) en later in de uniforme blauwe politiekleur.

Wanneer de bezoeker het museum binnengaat, wordt hij direct geconfronteerd met een momentopname uit 1914. Hier staat de klok nog op 24 augustus 1914 en de eerste luchtaanval op de Stadswaag in Antwerpen. De bezoeker stapt het ‘politiebureel’ binnen op het moment dat de officier van wacht zijn proces-verbaal afwerkt. Er waren 16 slachtoffers, waarvan enkele dodelijke … 

Langs de uniformengalerij, waarvan het oudste uniform nog van 1861 dateert, wordt de vestimentaire evolutie geïllustreerd tot de veiligheidspakken, die momenteel gedragen worden tijdens ordediensten. 

In de 2 grote vitrinekasten kan de bezoeker een uitgelezen collectie petten en helmen bewonderen. Verder hangen er aan de muur statige portretten van commissarissen en prachtige oude groepsfoto’s van agenten, officieren en andere eenheden. 

Alle slag-, vuur- en speciale wapens die ooit in het Antwerpse politiekorps werden gebruikt, liggen hier in gesloten glazen vitrines. Bovendien is er een uitgebreide collectie handboeien, van de eerste zelfgemaakte exemplaren – menotten - tot de laatste snufjes. Daarnaast stalt het museum nog een collectie verboden wapens en drugs tentoon. 

Een oude dienstfiets - ooit de trots van de vroegere rijwielbrigade – heeft een ereplaats gekregen naast de voormalige motorfietsen van de mobiele brigade en de verkeerspolitie. 

Enkele foto’s herinneren aan de beginperiode van de politieschool.

Naast dit alles bevat het museum nog oude apparatuur uit de telecommandokamer, zwaailichten, verkeersregelaars, insignes, armbanden, emblemen, penningen, vlaggen, enz … Verder is er een uitgebreide verzameling boeken, wetteksten en documenten, waarvan sommigen nog uit de tijd van de Franse Revolutie dateren. 

Ontstaan:
In 1960 organiseerde het stadsbestuur de tijdelijke tentoonstelling "Antwerpen 1860-1960" waaraan alle stadsdiensten – dus ook de politie – deelnamen. 

De politie "pakte" er uit met een verzameling levensgrote poppen in originele uniformen vanaf 1861. Deze presentatie werd heel enthousiast onthaald bij de Antwerpse bevolking en was het aarzelende begin van een prachtige verzameling politie-uniformen van 1839 tot nu. Commissaris Robert Vanderheyden die reeds langer het idee koesterde om een definitief politiemuseum uit te bouwen, kreeg van de hogere politieleiding een ruimte in het Administratiecentrum ter beschikking. Er werd beroep gedaan op het ganse korps om de nodige uitrustingstukken, portretten en documenten te verzamelen. 

Op 27 maart 1972 kon het museum officieel ingehuldigd worden door de minister van Binnenlandse zaken, de heer Van Elslande, en burgemeester van Antwerpen, de heer Lode Craeybeckx. 

In de periode van 1984 tot 1987 was het museum genoodzaakt om zijn deuren tijdelijk te sluiten, wegens een forse uitbreiding van de afdeling verkeer. Sinds mei 1987 is de collectie opnieuw toegankelijk voor geïnteresseerden. 

Het museum kent tot hiertoe volgende conservators: de heren Henri van Emmelo, Gommaire Van der Poel, Fernand Van Tichelen, Mevrouw Helena Lefebvre en thans Jean-Paul Meys.

Belangrijke oproep !
Sympathisanten die historische foto’s, voorwerpen of documenten met betrekking tot de "Antwerpse politie" aan het museum willen schenken, zijn méér dan welkom op het telefoonnummer 03/338.58.28.

Politiemuseum
Administratiecentrum Oudaan
Oudaan 5
2000 Antwerpen
Tel.: 03- 338.58.28